/

Cyfrowa neurochirurgia w Excelu: Jak rozbudowałam system VBA, nie naruszając jego duszy

PrzezKinga Maleszewska

Każdy w świecie IT zna takie systemy. Działają od lat, są absolutnie kluczowe dla firmy, a ich wewnętrzna budowa przypomina misterny mechanizm szwajcarskiego zegarka. Każda komórka, formuła i makro są ze sobą połączone siecią tysięcy zależności. Wszyscy wiedzą, że działają, ale nikt nie ma odwagi ich dotykać z obawy, że jeden fałszywy ruch zniszczy wszystko.

A teraz wyobraź sobie, że klient przychodzi z prostym z pozoru zadaniem: „Proszę rozbudować ten system. Chcemy dodać 1100 nowych pól do istniejących 400.”

To było dokładnie moje zadanie. Stanęłam przed potężnym, złożonym systemem ewidencji pojazdów opartym na Excelu i VBA – cyfrowym organizmem składającym się z ponad 60 plików, z których każdy miał po 50 arkuszy i setki unikalnych odwołań. Moim celem było wykonanie operacji na otwartym sercu tego systemu, bez naruszania jego rytmu.

Plan operacji: Po pierwsze, nie szkodzić

W takich projektach rewolucja to prosta droga do katastrofy. Moja strategia musiała być inna – ewolucja. Wiedziałam, że kluczem jest metodyczne, niemal chirurgiczne podejście, w którym każdy krok jest przemyślany i przetestowany.

Zamiast modyfikować istniejący kod, pisałam nowe makra, które wspierały rozbudowę. Zamiast ręcznie zmieniać tysiące formuł, stworzyłam mechanizm, który dynamicznie generował nowe odwołania tylko dla dodawanych pól, zostawiając stary system nietkniętym.

Część pracy była niezwykle powtarzalna, jak choćby tworzenie dziesiątek nowych plików danych. Tu z pomocą przyszła automatyzacja. Stworzyłam małe, ale sprytne automaty w VBA, które wykonywały za mnie żmudną pracę, minimalizując ryzyko ludzkiego błędu.


' Prosty automat, który generował dla mnie 35 nowych plików,
' tworząc idealną kopię z nowym numerem seryjnym.
Sub Utworz26_60()
    For numer = 26 To 60
        'Otwórz poprzedni plik
        Set staryPlik = Workbooks.Open(sciezkaFolderu & "Plik_danych-"  & (numer - 1) & ".xlsm")
        'Zapisz go jako nowy plik
        staryPlik.SaveCopyAs sciezkaFolderu & "Plik_danych-" & numer & ".xlsm"
        'Otwórz nowy plik i zaktualizuj jego unikalne ID
        Set nowyPlik = Workbooks.Open(sciezkaFolderu & "Plik danych-" & numer & ".xlsm")
        nowyPlik.Sheets("Nr Karty").Range("A5").Value = "Plik_danych-" & numer
        '... (dalsze operacje)
    Next numer
End Sub

Każda zmiana była wdrażana iteracyjnie, testowana i zabezpieczana kopią zapasową. To była powolna, precyzyjna praca, ale tylko ona gwarantowała bezpieczeństwo całego systemu.

Pacjent przeżył i ma się świetnie: Wyniki projektu

Operacja zakończyła się pełnym sukcesem. Udało się nie tylko zrealizować cel, ale zrobić to z zachowaniem najwyższych standardów bezpieczeństwa. Konkretne liczby mówią same za siebie:

  • System stał się o 73% bardziej pojemny, rosnąc z 400 do 1500 pól.

  • 98% procesów pomocniczych związanych z rozbudową zostało zautomatyzowanych.

  • Najważniejsze: 100% zachowanej kompatybilności i funkcjonalności. Stary system działał dokładnie tak, jak przedtem, nieświadomy swojej nowej, rozszerzonej mocy.

Ten projekt to dowód na to, że nawet najbardziej złożone i „nietykalne” systemy można skutecznie rozwijać. Kluczem nie jest brawura, ale szacunek do istniejącej architektury, metodyczne planowanie i ostrożność, która pozwala dodawać nowe funkcje, zachowując duszę i stabilność pierwotnego rozwiązania.

Masz w swojej firmie podobny, kluczowy dla działania system, którego wszyscy boją się dotknąć? A może Twój arkusz Excel rozrósł się do rozmiarów, nad którymi trudno zapanować?

Zapraszam na bezpłatną konsultację. Porozmawiajmy o tym, jak możemy bezpiecznie rozbudować Twoje narzędzia, aby służyły Ci jeszcze lepiej.

Napisz do mnie!

Podobne wpisy